Danh mục: Nghiên cứu

Vì ảnh hưởng của hiện tượng El Nino, tình trạng nắng nóng, hạn hán, thiếu nước đã làm cho các hồ thủy điện ảnh hưởng nghiêm trọng. Đây là dấu hiệu đáng lo ngại cho sự thiếu nước sản xuất, sinh hoạt cũng như việc sản xuất điện sẽ gặp nhiều khó khăn khi mà trong thời gian tới, nắng nóng còn gia tăng. Việc đưa ra các giải pháp tức thời và dài hạn để nhằm giảm mạnh việc tiêu hao lượng nước một cách lãng phí là rất cần thiết lúc này. Trường Đại học Thủy lợi đã góp phần không nhỏ trong công tác phát triển thủy điện của nước ta.

Với nhà máy thủy điện, việc duy trì mực nước phù hợp là cực kỳ quan trọng. Với các nhà máy ví dụ như các hình dưới (hình 1): khi mực nước hồ về mực nước chết (MNC) thì:

1. Công suất khả dụng (công suất có thể phát được) chỉ còn (56 ÷ 65)%. Lúc này, nếu có nhiều nước cũng không thể phát công suất lớn được.
2. Tiêu hao nước tăng cao (167 ÷ 186) % (để phát được 1kWh ở mực nước thấp cần lượng nước gần 2 lần so với khi ở mực nước cao).
3. Việc vận hành trong điều kiện cột nước thấp sẽ phát sinh các điều kiện làm việc bất lợi đối với thiết bị của nhà máy thủy điện.

 

Hình  1 – Biểu đồ đặc tính năng lượng của nhà máy thủy điện (đường đỏ – công suất phát; đường xanh: mức độ tiêu hao nước)

Các giải pháp có thể thực hiện:

1. Giải pháp tức thời: tiết kiệm năng lượng

• Các hộ dùng điện sử dụng điện tiết kiệm
• Các nhà thủy điện: xác định chế độ phát điện tốt khi mực nước hồ thấp (tiết kiệm nước)

2. Các giải pháp dài hạn:

Với mục tiêu NetZero vào 2050, khi đó tỷ trọng năng lượng tái tạo trong hệ thống tăng cao thì vai trò của thủy điện lại càng đặc biệt quan trọng (khi không có các nguồn lưu trữ khác). Cần có giải pháp dài hạn trong vận hành các công trình hiện có và phát triển các công trình thủy điện mới:

• Xác định lại chế độ vận hành của các nhà máy thủy điện khi tỷ trọng năng lượng tái tạo (gió, mặt trời, …) trong hệ thống điện tăng cao;
• Đánh giá hiện trạng chất lượng vận hành của các nhà máy thủy điện (đánh giá mức độ hiệu quả trong sử dụng nước), từ đó đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng vận hành;
• Nâng cao khả năng dự báo thủy văn trong việc lập kế hoạch phát điện cho các nhà máy thủy điện (dài hạn và ngắn hạn);
• Áp dụng các tiến bộ khoa học công nghệ trong việc nâng cao chất lượng vận hành các nhà máy thủy điện;
• Đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án thủy điện tích năng. Tăng công suất quy hoạch của các nhà máy lưu trữ năng lượng, đặc biệt là các nhà máy thủy điện tích năng.

3. Các giải pháp TLU đã thực hiện:

• Nghiên cứu chế độ vận hành hợp lý (tối ưu, cận tối ưu) cho các nhà máy thủy điện, bậc thang nhà máy thủy điện
• Tập huấn nâng cao chất lượng vận hành phát điện cho các nhà máy thủy điện (hình 2)
• Xây dựng các công cụ hỗ trợ vận hành phát điện, chuyển giao cho các nhà máy thủy điện (Phần mềm: Vận hành tối ưu trạm thủy điện) (hình 3, 4)
• Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác vận hành các nhà máy thủy điện. (hình 5)

Hình  2 – Trường Đại học Thủy lợi tổ chức tập huấn nâng cao chất lượng vận hành phát điện cho các nhà máy thủy điện

Hình  3 – Cán bộ vận hành theo dõi chỉ dẫn vận hành phát điện từ phần mềm Vận hành tối ưu trạm thủy điện

Hình 4 – Kết quả ứng dụng sản phẩm khoa học công nghệ của Trường Đại học Thủy lợi trong vận hành nhà máy thủy điện

Hình  5 – Tập thể giảng viên Bộ môn Thủy điện và năng lượng tái tạo – Trường Đại học Thủy lợi

TS. Nguyễn Đức Nghĩa – Bộ môn Thủy điện và Năng lượng tái tạo

 Khoa Công trình – Trường Đại học Thủy lợi

Nông nghiệp và phát triển nông thôn là một trong những ngành kinh tế quan trọng của quốc gia. Các hoạt động sản xuất nông nghiệp góp phần thiết yếu trong bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, ổn định đời sống và an sinh xã hội. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tạo áp lực lớn cho môi trường, trong đó có vấn đề chất thải nhựa trong ngành. Tổng lượng chất thải rắn (bao gồm chất thải nhựa) phát sinh từ trồng trọt khoảng 661,5 nghìn tấn/năm (gồm 550 nghìn tấn ni lông, 77,49 nghìn tấn vỏ bao bì phân bón và 33,98 nghìn tấn vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật); chất thải rắn phát sinh từ chăn nuôi là 67,93 triệu tấn, trong đó riêng chất thải nhựa 77 nghìn tấn từ nhựa vỏ bao bì thức ăn; thủy sản là 880 nghìn tấn bùn thải và 273 nghìn tấn chất thải nhựa từ bao bì thức ăn, vỏ thuốc thú y và các loại chất rắn khác.. Chính từ hiện trạng trên, cần thiết thúc đẩy các giải pháp hành động giảm thiểu chất thải nhựa ngành nông nghiệp một cách có hệ thống.

Theo ông Phùng Đức Tiến – Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các giải pháp này phải huy động nguồn lực của tất cả các bên nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong hoạt động sản xuất, hướng tới phát triển nền sản xuất nông nghiệp có trách nhiệm, hiện đại, hiệu quả và bền vững. Qua đó, góp phần xây dựng nền kinh tế nông nghiệp tuần hoàn, thân thiện với môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Thúc đẩy mô hình thu gom và tái chế hiệu quả

Hiện nay, một số giải pháp đang triển khai tại nhiều địa phương, giúp giảm thiểu, thu gom, phân loại, tái sử dụng và tái chế chất thải trong các hoạt động sản xuất nông nghiệp.

Điển hình là mô hình thu gom rác thải nhựa trên tàu cá, kết nối với cơ sở thu hồi vật liệu tại Quy Nhơn (Bình Định), thuộc Dự án “Nhân rộng mô hình cộng đồng quản lý chất thải sinh hoạt và nhựa tại 5 thành phố” được tài trợ bởi UNDP Việt Nam và Đại sứ quán Nauy tại Việt Nam. Chất thải nhựa được tái chế thành các sản phẩm như: viên nén nhiêu liệu (RDF), các sản phẩm tái chế như: ngói lợp, gạch, hàng rào và các sản phẩm khác.

Gạch tái chế từ cất thải nhựa- Dự án UNDP _DWP5C giai đoạn 2  (Ảnh: Phương Lan)

Cụ thể, hoạt động gom rác thải nhựa trên tàu cá, kết nối với cơ sở thu hồi vật liệu giúp tận dụng lực lượng ngư dân thành thành viên trong tổ thu gom rác trên biển, giảm thiểu lượng chất thải nhựa trôi nổi, đem lại thu nhập cũng như gia tăng giá trị kinh tế cho nguồn chất thải có thể tái chế.

Hay như mô hình chuyển đổi phao xốp trong nuôi trồng thủy sản sang vật liệu nổi theo quy chuẩn tại Quảng Ninh. Hoạt động này hướng tới việc thay thế dần vật liệu nhựa dùng một lần, khó thu gom và tái sử dụng bằng vật liệu đã tái chế, thân thiện với môi trường…

Cán bộ Hải đội Biên phòng 2 BĐBP Quảng Ninh cùng đoàn viên thanh niên địa phương thu gom rác thải nhựa, phao xốp từ hoạt động nuôi trồng thủy sản trên biển thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Ảnh: Internet

Ngoài ra, An Phát Bioplastics, doanh nghiệp số 1 Đông Nam Á trong lĩnh vực sản xuất bao bì màng mỏng đã mở rộng nghiên cứu, phát triển, sản xuất dòng sản phẩm sinh học phân hủy hoàn toàn, thân thiện với môi trường như: Túi sinh học phân hủy hoàn toàn, màng bọc thực phẩm, dao-thìa-nĩa sinh học phân hủy hoàn toàn Không chỉ vậy, sản phẩm màng nông nghiệp, lưới đánh cá từ nguyên liệu phân hủy sinh học AnBio cũng được nghiên cứu, sản xuất thành công đem lại giải pháp xanh cho ngành nông – ngư nghiệp.

​

Túi lưới giữ rác thải nhựa trên tàu cá (Ảnh: Internet)

 Để thực hiện thành công kế hoạch quốc gia về giảm thiểu chất thải nhựa trong ngành nông nghiệp, bà Ramla Khalidi – Trưởng Đại diện thường trú UNDP tại Việt Nam khuyến nghị Việt Nam cần đẩy nhanh các giải pháp hiệu quả hướng tới kế hoạch quốc gia.

Việt Nam cần xây dựng dữ liệu cơ sở về ô nhiễm nhựa và chất thải nhựa, cũng như hệ thống giám sát khả thi từ cấp quốc gia đến cấp tỉnh để đánh giá quá trình giảm thiểu chất thải nhựa trong lĩnh vực nông nghiệp. Đồng thời, thúc đẩy những mô hình thu gom và tái chế hiệu quả, sử dụng vật liệu đóng gói thay thế cho nhựa dùng một lần trên đồng ruộng; tập huấn người dân và các bên liên quan trong nông nghiệp về tác động đến môi trường của nhựa cũng như sự sẵn có của các giải pháp thay thế.

Nguyễn Thị Phương Lan

Chiều ngày 01/6/2023, tại Văn phòng các Chương trình Khoa học và Công nghệ quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ đã diễn ra phiên họp Hội đồng đánh giá, nghiệm thu kết quả thực hiện nhiệm vụ KH&CN theo Nghị định thư “Nghiên cứu thiết lập hệ thống quan trắc theo thời gian thực phục vụ cảnh báo sớm trượt lở đất”, mã số NĐT.67/e-Asia19 do Trường Đại học Thủy lợi là đơn vị Tổ chức chủ trì, chủ nhiệm nhiệm vụ: PGS.TS Hoàng Việt Hùng.

PGS.TS Hoàng Việt Hùng – Chủ nhiệm nhiệm vụ báo cáo kết quả triển khai thực hiện nhiệm vụ

Nhiệm vụ triển khai thực hiện từ đầu năm 2020 với mục tiêu:

– Thiết lập hệ thống quan trắc theo thời gian thực tại Tả Van – Sa Pa và Tĩnh Túc – Cao Bằng. Xây dựng bản độ nhạy cảm trượt lở đất tỷ lệ 1/2000 cho khu vực trọng điểm sạt lở ở hai khu vực nghiên cứu.

– Xây dựng quy trình công nghệ cảnh báo trượt lở đất theo thời gian thực.

– Nâng cao năng lực hợp tác nghiên cứu giữa các nước trong khu vực.

Qua 3 năm triển khai thực hiện, Nhiệm vụ đã đạt được nhiều kết quả là cơ sở quan trọng trong việc giúp xây dựng hoàn chỉnh các giải pháp phòng, chống trượt lở đất ở hai khu vực trọng điểm nghiên cứu, bao gồm cả các giải pháp công trình, các giải pháp phi công trình gồm quan trắc, ứng phó thiên tai, quy hoạch dân cư… Công bố 11 bài báo quốc tế thuộc danh mục SCIE/SCOPUS, 02 bài báo trên các Tạp chí trong nước có mã số ISSN và 02 bài đăng trên Hội thảo quốc tế; Hỗ trợ đào tạo 03 Tiến sĩ và 02 Thạc sĩ chuyên ngành Địa kỹ thuật/Trượt lở đất.

Kết quả đề tài đã được Hội đồng nghiệm thu đánh giá cao về chất lượng khoa học cũng như ý nghĩa thực tiễn trong lĩnh vực quản lý và giảm nhẹ rủi ro thiên tai./.

  

Hội đồng đánh giá, nghiệm thu kết quả thực hiện nhiệm vụ KH&CN theo Nghị định thư “Nghiên cứu thiết lập hệ thống quan trắc theo thời gian thực phục vụ cảnh báo sớm trượt lở đất”, mã số NĐT.67/e-Asia19

KHCN

Cuối năm 2022, TS. Lê Thái Hà được vinh danh trở thành người phụ nữ Việt duy nhất trong top 100.000 nhà khoa học có tầm ảnh hưởng nhất thế giới.

TS Hà hiện là Giám đốc điều hành của giải thưởng VinFuture, sau gần 10 năm là giám đốc nghiên cứu và giảng viên cao cấp ở trường đại học. Chị cũng là nhà khoa học nữ duy nhất của Việt Nam trong danh sách 100.000 nhà khoa học có tầm ảnh hưởng nhất được Nhà xuất bản Elsevier công bố hồi tháng 10.

Chị tốt nghiệp chuyên ngành Kinh tế, Đại học Công nghệ Nanyang (NTU), Singapore, trong gần 3,5 năm và hoàn thành chương trình nghiên cứu sinh tiến sĩ trong hai năm với điểm số cao nhất khóa 4.92/5 – điều chưa từng xảy ra ở NTU. Khi đó, Thái Hà 24 tuổi.

TS Hà hiện có hơn 70 bài báo nghiên cứu khoa học công bố trên các tạp chí học thuật quốc tế uy tín, gồm nhiều tạp chí hàng đầu trong các lĩnh vực kinh tế năng lượng, môi trường và kinh tế ứng dụng. Tất cả các bài báo nghiên cứu khoa học của chị đều thuộc danh mục ISI/Scopus, trong đó khoảng 85% thuộc nhóm Scopus Q1 hoặc ABDC (Australian Business Deans Council), với chất lượng nghiên cứu xếp hạng A/A*.

St.

Vừa qua, Trường Đại học Thủy lợi đã tổ chức Hội thảo xin ý kiến chuyên gia về kết quả nghiên cứu của đề tài NCKH cấp Bộ “Nghiên cứu đánh giá nguyên nhân, các biện pháp đã áp dụng và đề xuất giải pháp xử lý sự cố cống dưới đê đảm bảo an toàn chống lũ”, Chủ nhiệm: PGS.TS. Nguyễn Ngọc Thắng

Tham dự hội thảo có các đại biểu đến từ các đơn vị khoa học công nghệ  như Viện Thủy công – Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam; Đại diện lãnh đạo và chuyên viên phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Quốc tế – Trường Đại học Thủy lợi. Hội thảo đã thu hút được rất nhiều các nhà khoa học trong và ngoài trường tham gia thảo luận sôi nổi vì nội dung nghiên cứu của đề tài là một trong những chủ đề thời sự khi mùa mưa bão đang tới gần.

PGS.TS Nguyễn Ngọc Thắng – Chủ nhiệm đề tài trình bày tóm tắt các kết quả đạt được của đề tài

Đề tài đã thực hiện được các nội dung: 

– Đánh giá được hiện trạng hư hỏng, sự cố cống dưới đê; 

– Đánh giá được nguyên nhân sự cố và hiệu quả của các giải pháp đã áp dụng; từ đó đề xuất giải pháp công nghệ và quy trình xử lý sự cố cống dưới đê do các yếu tố: Thủy động lực học; do xói ngầm; do biến đổi cấu trúc nền; do hư hỏng khớp nối; do hư hỏng cục bộ các bộ phận kết cấu và do hư hỏng của van và thiết bị đóng mở.

Sản phẩm của đề tài:

– Bộ số liệu số Webgis về các cống đã xảy ra sự cố và các biện pháp xử lý đã được áp dụng

– Thuyết minh dự thảo sổ tay kỹ thuật “hướng dẫn xử lý sự cố cống dưới đê”

– Báo cáo chính và báo cáo tóm tắt kết quả nghiên cứu của Đề tài.

Hội thảo đã nhận được nhiều ý kiến đóng góp thiết thực của các chuyên gia, các nhà khoa học, các nhà quản lý đến từ Cục Quản lý đê điều và phòng chống thiên tai và xin tiếp thu, chỉnh sửa để hoàn thiện.

Ban chủ nhiệm đề tài chụp ảnh kỷ niệm cùng các đại biểu

Phòng KHCN&HTQT