Danh mục: Tin tức Uncategory

Sáng 8/6, tại Hà Nội, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Trung ương, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã phát động phong trào thi đua với chủ đề “Cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới”.

Cùng dự lễ phát động có Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan, Phó Chủ tịch thứ nhất Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Trung ương; các Phó Chủ tịch, thành viên Hội đồng Thi đua Khen thưởng Trung ương, các bộ, ngành, địa phương.

Thủ tướng Nguyễn Tấm Dũng phát động phong trào thi đua “Cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới” Ảnh: Lê Tuấn

Phát biểu tại buổi lễ, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định: Nông nghiệp, nông dân, nông thôn luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế – xã hội bền vững, giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm an ninh, quốc phòng; giữ gìn, phát huy bản sắc văn hoá dân tộc và bảo vệ môi trường sinh thái của đất nước. Trong nhiều thập kỷ qua, Đảng, Nhà nuớc ta đặc biệt quan tâm và đã có nhiều cơ chế, chính sách để phát triển nông nghiêp, nông thôn.

Sau 25 năm thực hiện đường lối đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo cùng với nhiều phong trào thi đua được phát động và triển khai rộng khắp ở các cấp, các ngành, nông nghiệp, nông dân, nông thôn nước ta đã đạt được thành tựu khá toàn diện và to lớn. Nông nghiệp tăng trưởng với tốc độ khá cao, đạt bình quân khoảng 3,6%/năm trong 10 năm qua, phát triển theo hướng sản xuất hàng hoá, nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả; bảo đảm vững chắc an ninh lương thực quốc gia. Cơ cấu kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng tích cực, công nghiệp, dịch vụ đã chiếm khoảng 60%. Kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội được tăng cường. Đời sống vật chất và tinh thần của dân cư ở hầu hết các vùng nông thôn ngày càng được cải thiện. Xóa đói, giảm nghèo đạt kết quả nổi bật. Bộ mặt nhiều vùng nông thôn được đổi mới. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Vị thế chính trị của giai cấp nông dân ngày càng được nâng cao.

Tuy nhiên, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng nhận định: Những thành tựu đạt được trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn vẫn còn chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế. Nông nghiệp phát triển còn kém bền vững, sức cạnh tranh thấp, việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế và đổi mới mô hình sản xuất trong nông nghiệp còn chậm, đời sống vật chất và tinh thần của dân cư nông thôn còn thấp, tỉ lệ hộ nghèo cao, nhất là vùng đồng bào dân tộc, vùng sâu, vùng xa…

Vì vậy, trong bối cảnh mới, vì mục tiêu xây dựng đất nước cơ bản trở thành nước công nghiệp, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, Thủ tướng nhấn mạnh tới mục tiêu đến năm 2015 cả nước có 20% số xã, đến năm 2020 có 50% số xã đạt tiêu chuẩn Nông thôn mới theo đúng tinh thần Nghị quyết số 26 của Ban chấp hành Trung ương khoá X, Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010 – 2020 đã đề ra.

Để chương trình xây dựng nông thôn mới tiếp tục được triển khai đồng bộ, rộng khắp và mang lại lợi ích thiết thực, thay mặt lãnh đạo Ðảng, Nhà nước và Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Trung ương, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phát động phong trào thi đua với chủ đề “Cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới”.

Chương trình nghệ thuật tại buổi lễ ( Đội văn nghệ trường Đại học Thủy lợi dàn dựng và biểu diễn)  Ảnh: Lê Tuấn

Thủ tướng lưu ý các cấp, các ngành, Ban chỉ đạo Chương trình xây dựng nông thôn mới tập trung làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng tạo ra sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức của các cấp ủy Đảng, chính quyền và trong các tầng lớp nhân dân về các tiêu chí, yêu cầu và nội dung xây dựng nông thôn mới hiện nay. Coi việc xây dựng nông thôn mới vừa là mục tiêu, yêu cầu của phát triển bền vững, vừa là nhiệm vụ cấp bách, là chủ trương có tầm chiến lược đặc biệt quan trọng trong sự nghiệp cách mạng của Đảng ta và mang tính nhân văn sâu sắc.

Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, Ban Chỉ đạo Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới căn cứ chức năng nhiệm vụ được giao, triển khai đồng bộ các nội dung và giải pháp xây dựng nông thôn mới; Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xây dựng Đề án với lộ trình, bước đi, giải pháp cụ thể, phù hợp về xây dựng nông thôn mới trên địa bàn, qua đó tạo được sự phối hợp liên kết chặt giữa các Bộ, ngành và địa phương, hướng phong trào thi đua tập trung vào giải quyết 11 nội dung xây dựng nông thôn mới đã đề ra trong Chương trình mục tiêu quốc gia.

Nhân dịp này, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề nghị Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể nhân dân vận động đoàn viên, hội viên tham gia hưởng ứng tích cực phong trào thi đua xây dựng nông thôn mới, gắn phong trào thi đua với Cuộc vận động Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, với việc tiếp tục nâng cao chất lượng Cuộc vận động toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư và các phong trào thi đua khác trên địa bàn tỉnh, thành phố.

Nhằm thực hiện tốt công tác thi đua khen thưởng và tổng kết, rút kinh nghiệm, Thủ tướng yêu cầu kết thúc giai đoạn 1, Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Trung ương tiến hành tổng kết giai đoạn, đánh giá, rút ra những bài học kinh nghiệm trong tổ chức chỉ đạo phong trào thi đua xây dựng nông thôn mới, biểu dương tôn vinh các điển hình tiên tiến về xây dựng nông thôn mới để làm cơ sở triển khai tiếp giai đoạn 2 và tổng kết vào năm 2020. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì phối hợp với Ban Thi đua – Khen thưởng Trung ương và các cơ quan liên quan xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể  tiêu chí khen thưởng mỗi giai đoạn và hướng dẫn các Bộ, ngành, địa phương khen thưởng kịp thời. Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương, các cơ quan truyền thông trong cả nước đẩy mạnh công tác tuyên truyền giáo dục, biểu dương và nhân rộng các điển hình tiên tiến về xây dựng nông thôn mới.

Thay mặt Đảng, Nhà nước và Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Trung ương, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng kêu gọi các cấp, các ngành và nhân dân cả nước chung sức đồng lòng, quyết tâm thi đua xây dựng nông thôn mới vì mục tiêu xây dựng nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. 

Hưởng ứng phong trào thi đua do Thủ tướng Chính phủ phát động, các đồng chí lãnh đạo đại diện cho Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn; “quê hương 5 tấn” Thái Bình đã bày tỏ quyết tâm cùng Chính phủ và Ban chỉ đạo Trung ương về xây dựng Nông thôn mới sẽ có nhiều giải pháp, chương trình hành động triển khai nội dung thi đua cho từng giai đoạn nhằm đạt hiệu quả cao nhất tại các địa phương, đơn vị.

Nhân dịp này, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan đã trao tặng Cờ Thi đua của Chính phủ cho một số khối thi đua Bộ, ngành, cụm thi đua địa phương ./.

 Hiền Hoà
Theo Báo điện tử Đảng cộng sản Việt Nam

Thay đổi phong cách sống, đó chính là cách đơn giản và hiệu quả nhất  bạn có thể làm để bảo vệ rừng. Rừng đóng vai trò hết sức quan trọng trong cuộc sống của chúng ta, tạo sinh kế đồng thời là nơi sinh sống của thực vật, động vật trong đó có con người và giữ gìn bầu không khí trong lành.

Trước mức độ ô nhiễm môi trường toàn cầu đang gia tăng nhanh chóng,  rừng được ví như là “lá phổi của trái đất”. Phá rừng và suy thoái rừng do khai thác gỗ vì mục đích thương mại, cháy rừng và khai thác gỗ làm chất đốt đã thải ra khoảng 20% khí gây hiệu ứng nhà kính, nguyên nhân làm biến đổi khí hậu.

Được coi là một trong các nguồn tài nguyên thiên nhiên, rừng cung cấp nhiều sản vật phục vụ cuộc sống, như: gỗ, củi đốt, nhựa cây, nguyên liệu làm giấy và cây thuốc… Rừng góp phần duy trì chất lượng và nguồn nước sạch. Hơn ¾ lượng nước sạch trên trái đất bắt nguồn từ rừng. Chất lượng nước suy giảm cùng với sự suy giảm chất lượng và diện tích che phủ của rừng, thiên tai như lũ lụt, lở đất và thoái hóa đất đã gây ra những tác động nghiêm trọng tới cuộc sống của con người và các sinh vật trên trái đất.

Điều ít người nghĩ đến là những sản phẩm và dịch vụ do rừng đem đến lại thực sự cần thiết và hiện hữu trong từng hoạt động của đời sống. Rừng điều hòa nước các dòng sông trên thế giới, đảm bảo chất lượng nước, cung cấp gần một nửa lượng nước cho các thành phố lớn nhất nhì thế giới, từ thủ đô Caracas của Venezuela tới thành phố New York của Mỹ.

Thích ứng và giảm nhẹ tác động của biến đổi khí hậu

Một điều rất rõ rằng rừng đóng vai trò then chốt trong cuộc chiến chống lại biến đổi khí hậu; rừng lưu giữ cacbon và hấp thụ CO₂ từ không khí.

Đa dạng sinh học

Với đặc điểm là hệ sinh thái trên cạn có tính đa dạng sinh học cao bậc nhất, rừng là nơi trú ngụ của hơn một nửa số sinh vật trên cạn, từ loài linh trưởng khổng lồ tới những sinh vật bé nhỏ nhất.

Kinh tế và sinh kế

Rừng là nơi cư trú và đảm bảo sinh kế cho khoảng 60 triệu người dân bản địa, đồng thời góp phần tạo sinh kế cho trên 1,6 tỷ người trên trái đất.

Các sản phẩm và đa dạng sinh học

Những lợi ích có được từ rừng thậm chí còn vượt xa sự mong đợi. Tại các quốc gia đang phát triển, hơn 80% tổng năng lượng tiêu thụ trong sinh hoạt và sản xuất bắt nguồn từ rừng, cụ thể như củi đun, than. Buôn bán gỗ và các sản phẩm từ rừng ước tính đạt 330 tỷ đô la Mỹ/năm. Những lợi ích và giá trị do rừng đem lại được nhân lên trong vô số sản phẩm sử dụng hằng ngày trên thế giới. Việc sử dụng đa đạng di truyền từ rừng sẽ thúc đẩy quá trình nghiên cứu và chế tạo các loại thuốc mới, thúc đẩy tiến bộ trong khoa học và y tế.

Những con số

Rừng chiếm 31% diện tích đất tự nhiên, đồng thời là nơi cư trú của 80% các loài sinh vật sống trên cạn. Rất nhiều sinh vật có nguy cơ bị tuyệt chủng đang sống trong rừng. Bên cạnh đó, rừng còn là nơi cư trú của trên 300 triệu người trên toàn thế giới.

Ngày Môi trường thế giới và Rừng

Không chỉ là nơi sinh sống của thực vật, động vật trong đó có con người, rừng còn góp phần duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế. Chỉ tính riêng năm 2005, việc kinh doanh các sản phẩm của rừng ước đạt 379 tỷ đô la Mỹ. Do đó, mất rừng và mất kiểm soát trong việc ngăn chặn vấn nạn mất rừng không chỉ gây hậu quả nghiêm trọng tới môi trường, sự sống và cộng đồng mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng tới các nền kinh tế trên thế giới.

Điều đáng lo ngại hơn nữa, hằng năm, khoảng 13 triệu ha rừng bị mất đi. Vì lẽ đó, rừng được lựa chọn là chủ đề của Ngày Môi trường thế giới năm 2011 nhằm mục đích khuyến khích việc bảo vệ và sử dụng bền vững tài nguyên rừng, đảm bảo tăng trưởng kinh tế đi đôi với bảo vệ môi trường, đồng thời cũng hưởng ứng sáng kiến Năm Quốc tế về Rừng do Liên hợp quốc phát động.

Chúng ta đang làm gì?

Tháng 9 năm 2008, Liên hợp quốc đã triển khai Chương trình Giảm phát thải khí nhà kính thông qua giảm mất rừng và suy thoái rừng tại các nước đang phát triển (REDD).

Chương trình được xây dựng dưới sự phối hợp và giám sát của Tổ chức Nông Lương Liên hợp quốc (FAO), Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) và Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (UNEP) nhằm mục tiêu hỗ trợ các nước đang phát triển tổ chức và triển khai chiến lược REDD+ ở quy mô quốc gia.

Chương trình hiện có 29 nước tham gia, từ châu Phi, châu Á-Thái Bình Dương và châu Mỹ La tinh. REDD+ được coi là một trong những sáng kiến hiệu quả nhất về mặt kinh tế nhằm giảm phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính, góp phần chặn đứng nguy cơ nhiệt độ trái đất tăng lên 2^oC.

Bạn có thể làm gì?

Cách nhanh chóng và đơn giản nhất lúc này là hãy giúp mọi người ý thức được tầm quan trọng của rừng thông qua việc chia sẻ thông tin trên trang Web của Ngày Môi trường thế giới (http://unep.org/wed), tổ chức hoặc tham gia các hoạt động bảo vệ rừng hưởng ứng Ngày Môi trường thế giới.

Các quốc gia nên xây dựng và triển khai các chính sách khuyến khích sử dụng rừng một cách bền vững; xây dựng các vành đai bảo vệ các loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng và khuyến khích tái tạo rừng tại các khu vực bị hoang hóa.

Các công ty tư nhân có cơ hội để đầu tư vào “nền kinh tế xanh”, bên cạnh đó xây dựng ý thức trách nhiệm xã hội cho người tiêu dùng. Hãy trở thành người tiên phong trong việc chuyển hướng các chính sách của công ty tới nền kinh tế tăng trưởng bền vững!

Cộng đồng cũng giữ một vị trí quan trọng trong việc giám sát độc lập các tổ chức có liên quan đến rừng, nâng cao nhận thức về bảo vệ rừng và hưởng ứng các sáng kiến bảo vệ rừng.

Cũng như các công ty tư nhân, mỗi cá nhân cũng có thể trở thành người tiêu dùng thông thái thông qua việc chọn mua các sản phẩm được chứng nhận bảo vệ môi trường. Điều này đồng nghĩa với việc khi mua các vật dụng, đồ gỗ, giấy hay bất kỳ sản phẩm nào, bạn hãy kiểm tra liệu sản phẩm đó có đảm bảo tiêu chí thân thiện với môi trường hay không, xem sản phẩm đã được dán nhãn sinh thái hay chưa.

Điều quan trọng hơn cả, bảo vệ rừng không chỉ là một hành động đơn lẻ mà phải là chuỗi hành động có tính thường xuyên, liên tục và lâu dài với mục tiêu thay đổi phong cách sống.

Phong cách sống mới của bạn đòi hỏi bạn phải luôn ý thức được vai trò của rừng trước mỗi sự lựa chọn, mỗi quyết định tiêu dùng và từng hành động cụ thể./.

Theo UNEP

    Nơi ấy là một địa danh nổi tiếng của xứ Thanh, gắn với lịch sử Vua Lê oai hùng. Cách đây chưa lâu, vùng thượng nguồn sông Chu thơ mộng này còn là một vùng rừng núi thâm u, quanh năm mây phủ nhưng đã tiềm ẩn khả năng về nguồn tài nguyên nước vô cùng phong phú từ bao đời nay. Bởi vậy, ngay từ đầu thế kỷ 20 người Pháp đã chọn sông Chu làm đối tượng nghiên cứu để xây dựng công trình thuỷ lợi. Người dân xứ Thanh hẳn còn nhớ, năm 1920 công trình đập dâng Bái Thượng đã được khởi công xây dựng và đến năm 1928 đưa vào khai thác sử dụng. Nhưng công trình Bái Thượng cũng chỉ là đập dâng khai thác lưu lượng cơ bản tưới cho khoảng 5 vạn héc-ta vùng Nam sông Chu, chưa thể đáp ứng được yêu cầu nhiều mặt về phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh Thanh Hoá.

Xuất phát từ nhu cầu dùng  nước, chống lũ, phát điện v.v., để đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế, xã hội, không ngừng nâng cao đời sống nhân dân của tỉnh Thanh Hoá, ngày 29 tháng 1 năm 2003, Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hoã xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã ký Quyết định số 130/QĐ-TTg phê duyệt đầu tư Dự án hồ chứa nước Cửa Đạt, giao cho: Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn làm Chủ đầu tư công trình thủy lợi đầu mối; Uỷ ban nhân dân tỉnh Thanh Hoá quyết định thành lập Công ty cổ phần do Tổng công ty Xuất nhập khẩu Xây dựng Việt Nam giữ cổ phần chi phối để làm chủ đầu tư công trình thuỷ điện. Công trình đầu mối được xây dựng tại xã Xuân Mỹ, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hoá.

      Theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Dự án có 5 nhiệm vụ chính là:

– Giảm lũ với tần suất P=0,6%, đảm bảo mực nước tại Xuân Khánh không vượt quá +13,71 m

– Cấp nước cho công nghiệp và sinh hoạt với lưu lượng Q= 7,715 m3/s

– Tạo nguồn nước tưới ổn định cho 86.862 héc-ta đất canh tác vùng Nam sông Chu và Bắc sông Chu

– Kết hợp phát điện với công suất máy N= 88 đến 97 MW. Đồng thời, công trình còn có nhiệm vụ là bổ sung nước mùa kiệt cho hạ lưu sông Mã để đẩy mặn, cải tạo môi trường sinh thái với lưu lượng Q=30,42 m3/s.

      Với nhiệm vụ hết sức quan trọng như trên, công trình đầu mối thuỷ lợi gồm có Khu đập chính và 2 đập phụ là Hón Can và Dốc Cáy. Hồ chứa có Dung tích hữu ích: 793,7 triệu m3 nước; Dung tích toàn bộ là 1,45 tỷ m3 nước; diện tích mặt hồ tại mực nước dâng bình thường khoảng 31 km2. Hồ làm việc theo chế độ điều tiết năm…

      Đến Cửa Đạt, chúng ta được tận mắt chứng kiến, được chiêm ngưỡng “ công trình thế kỷ” – một công trình có thể nói là đồ sộ nhất, hiện đại nhất của Ngành Thuỷ lợi Việt Nam cho đến thời điểm này. Công trình đầu mối Cửa Đạt có các hạng mục quan trọng nhất là Đập chính, Tràn xả lũ, Tuy nen TN2, Đập phụ Hón Can và đập phụ Dốc Cáy. Khu đập chính có Đập chính, Tràn xả lũ và Tuy nen TN2

      Đập chính công trình đầu mối thuỷ lợi Cửa Đạt có chiều cao 115,3 m, dài khoảng 1 km, chiều rộng mặt đập B=10m, được thiết kế, thi công theo công nghệ đập đá đổ đầm nện, chống thấm bằng bê tông bản mặt ( Concrete Face  Rockfill Dam ). Đây là một công nghệ mới được áp dụng ở nước ta, là công trình đầu tiên trong ngành Thuỷ lợi áp dụng công nghệ này và là đập có quy mô lớn nhất trong các đập đã được xây dựng ở Việt Nam (Đập Na Hang – Tuyên Quang và đập Rào Quán –  Quảng Trị ).

      Tràn xả lũ  kết cấu bê tông cốt thép, với hình thức xả mặt, tiêu năng mũi phun, lưu lượng xả lớn nhất ứng với tần suất P=0,1% là: 8.200 m3/s. Kết cấu tràn có 5 khoang kích thước mỗi khoang là (11 x 17) m;  kiểu cửa bằng van cung thép, đóng mở bằng xi lanh thuỷ lực; phai sửa chữa bằng thép, nâng hạ bằng cầu trục có sức nâng 30 tấn. Cầu giao thông trên đỉnh tràn kết cấu bê tông cốt thép, tải trọng thiết kế H30-XB80, rộng 10,4 m, đặt ở hạ lưu trụ pin và trụ biên, phía trái nối với đường đỉnh đập, phía phải nối với đường quản lý, rất thuận tiện cho việc quản lý, vận hành.

      Ngoài Đập chính và Tràn xả lũ, Khu Đập chính còn có Tuy nen TN2, một hạng mục cũng hết sức quan trọng  để phục vụ thi công. Tuy nen TN2 được thiết kế và thi công theo phương pháp NATM. Tuy nen dài 820 m, mặt cắt ngang điển hình đường kính 9m, có kênh dẫn thượng lưu, cửa vào và tháp vận hành rất hợp lý. Tuy nen TN2 có nhiệm vụ chủ yếu là: Trong quá trình thi công đảm bảo cấp nước cho hạ du với lưu lượng bằng hoặc lớn hơn 50m3/s và làm nhiệm vụ dẫn dòng.

      Là công trình lợi dụng tổng hợp, Nhà máy thuỷ điện Cửa Đạt đã được xây dựng để cấp điện phục vụ công nghiệp và sinh hoạt. Trên tổng mặt bằng gần 20 héc-ta phía hạ lưu bờ phải đập chính, nhà máy thuỷ điện được bố trí hợp lý, trang thiết bị hiện đại, với quy mô 2 tổ máy có tổng công suất 97 MW, 46 km đường dây 110KV. Sau một thời gian thi công khẩn trương, ngày 19 tháng 5 năm 2010 thuỷ điện Cửa Đạt đã chính thức hoà lưới điện quốc gia, phục vụ kịp thời sản xuất và đời sống nhân dân.

      Trong khu Đập chính Cửa Đạt, ngoài các hạng mục quan trọng trên còn có các công trình phục vụ quản lý vận hành như Khu nhà quản lý, Đường quản lý, hệ thống quan trắc, thông tin liên lạc, trang thiết bị quản lý vận hành, hệ thống điện quản lý vận hành, khu vườn hoa, lâm viên .v.v.

      Khu quản lý vận hành gồm 1 nhà 3 tầng cấp II, diện tích XD 622m2, nhà giao ban và sa bàn rộng gần 200 m2 cùng hệ thống nhà bảo vệ, nhà để xe, sân đường nội bộ khang trang. Nhà điều hành trung tâm rộng 105 m2 ở vai trái đập tràn xả lũ, được bố trí đầy đủ các trang thiết bị hiện đại.

      Để phục vụ quản lý vận hành thuận lợi, kịp thời, công trình đầu mối được bố trí hệ thống quan trắc tại đập chính và đầu tràn xả lũ để quan trắc mực nước thượng hạ lưu đập, quan trắc biến dạng bề mặt đập và tràn, quan trắc thấm trong thân đập.v.v.và Hệ thống thông tin liên lạc bằng hữu tuyến và vô tuyến thông suốt, thuận tiện.

Hệ thống điện quản lý vận hành gồm: Trạm biến áp hợp bộ T7 2 x 400 KVA – 10/0,4 KV, trạm Diezen dự phòng 250KVA -400V và đường dây 10KV gồm 2 lộ x 1815 m, cấp điện từ Trạm BA T7 và máy biến áp tự dùng của Trạm biến áp T5 để quản lý, vận hành Tràn xả lũ và chiếu sáng công trình.

Cùng với việc xây dựng các hạng mục chính, toàn bộ hệ thống mặt bằng của công trình đầu mối, vùng lòng hồ cũng được quy hoạch, chỉnh trang để tạo cảnh quan, môi trường phù hợp, hấp dẫn khách du lịch. Mặt bằng khu Đập chính, với diện tích 26 héc-ta được quy hoạch thành 6 khu, trong đó có khu đón tiếp các đoàn khách trong và ngoài nước, khu quản lý đập và tham quan…Đặc biệt là khu công viên và khu trồng cây xanh. Khu công viên, với diện tích 1,8 héc-ta, nối từ khu quản lý công trình đầu mối (khu A) và chạy dọc bên phải bờ sông Chu kéo dài tới cầu Cửa Đạt. Khu trồng cây xanh có diện tích lớn nhất (8,87 héc-ta), được bố trí ở trên khối III E bảo vệ chân hạ lưu đập, tạo ra cảnh quan đẹp mắt, môi trường lý tưởng cho vùng hồ rộng lớn…

 Đến Cửa Đạt hôm nay, du khách được đi trên đường quản lý to đẹp nối với đường Mục Sơn-Cửa Đạt. Đường quản lý chính chia thành 2 tuyến: Tuyến 1 dài 962 m, là đường đi trên đỉnh bờ trái đập chính  qua tràn xả lũ và nối với các đường RO14, RCO, RO1A…để đi đập phụ Hón Can. Tuyến 2 từ đường RO3, qua cầu Cửa Đạt đến điểm giao nhau giữa đường RCO và RO1A rất thuận tiện giao thông.

Nhờ có hệ thống đường quản lý, từ đầu mối Cửa Đạt, chúng ta có thể đi đến các khu đập phụ một cách thuận tiện. Khu Đập phụ Dốc Cáy  gồm có đập đất, kênh dẫn thượng lưu bằng bê tông, tuy nen và công trình quản lý vận hành. Khu đập phụ Hón Can cũng gồm có đập đất, công trình quản lý vận hành và công trình thoát nước suối Bọng.v.v.

      Để có được quần thể công trình đồ sộ, hiện đại, hiệu quả cao như hiện nay, trước hết, chúng ta phải nhắc đến Tổng Công ty Tư vấn xây dựng Thuỷ lợi Việt Nam – Những người đi tiên phong thăm dò, khảo sát, thiết kế nên “ Ngôi nhà vĩ đại Cửa Đạt”. Họ là “ những người lính thầm lặng “đặt bước chân đầu tiên, hứng chịu những đợt gió Lào hầm hập hay những đêm lạnh thấu xương nơi núi rừng Thường Xuân điệp trùng để khảo sát, chọn tuyến, đề ra những giải pháp kỹ thuật tối ưu từ lúc lập dự án tiền khả thi đến suốt quá trình thực hiện xây dựng công trình.

Với quy mô, thông số kỹ thuật chủ yếu và kết cấu các hạng mục công trình như trên, việc thi công công trình cần được triển khai theo một trình tự, giải pháp kỹ thuật và tiến độ hết sức khoa học. Mùa xuân năm Giáp Thân, đúng vào ngày 2 tháng 2 năm 2004, sau một thời gian dài chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt kỹ thuật, sau bao năm mong chờ của Đảng bộ và nhân dân xứ Thanh, công trình Cửa Đạt đã được khởi công. Trong ngày Lễ trọng đại này, chính Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã phát lệnh khởi công, trong niềm hân hoan vô bờ của đồng bào các dân tộc tỉnh Thanh và đông đảo đại biểu các cơ quan Bộ, Ban ngành Trung ương và địa phương cùng hàng nghìn cán bộ, công nhân các đơn vị tham gia xây dựng công trình… mở ra một trang sử mới cho việc triển kinh tế – xã hội của tỉnh Thanh Hoá, khắc ghi dấu ấn đậm nét trong sự nghiệp phát triển của ngành Thuỷ lợi nước nhà. Phát biểu trong Lễ khởi công công trình, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã nhấn mạnh: Công trình Thuỷ lợi – Thuỷ điện Cửa Đạt là một dự án lớn, quan trọng, hết sức quan trọng  đối với tỉnh Thanh Hoá nói riêng và Việt Nam chúng ta nói chung. Bởi vậy, tôi mong tất cả các cơ quan, đơn vị liên quan, đặc biệt là các đơn vị trực tiếp tham gia xây dựng công trình phải hết sức cố gắng, luôn tuân thủ quy trình, quy phạm, thi công đảm bảo các yêu cầu về chất lượng, tiến độ, an toàn…

Thực hiện nhiệm vụ của Thủ tướng Chính phủ, trực tiếp là Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn giao, ngay sau Lễ khởi công các đơn vị tư vấn, thi công bắt tay ngay vào triển khai thi công công trình với khí thế sôi nổi, quyết tâm cao nhất. Liên danh các nhà thầu xây dựng do Tổng Công ty Xuất nhập khẩu xây dựng Việt Nam làm nhà thầu chính cùng với Tổng Công ty Xây dưng 4, Tổng Công ty cơ điện xây dựng nông nghiệp & Thuỷ lợi ( Bộ Nông nghiệp &PTNT ), Tổng Công ty sông Đà … đã tập trung xe máy, nhân công rầm rộ mở  công trường. Cả một vùng thung lũng nơi thượng nguồn sông Chu bao đời hoang vu bỗng trở thành một đại công trường ồn ã, tấp nập, khẩn trương suốt ngày đêm. Đâu đâu cũng vang lên tiếng máy, tiếng còi xe hối hả, tiếng người gọi nhau gấp gáp. Ánh lửa hàn chớp sáng  trong nắng vàng và gió đại ngàn miên man thổi dọc đôi bờ sông Chu. Đâu đó, có tiếng hát con gái bỗng vút lên giữa mênh mang thung lũng thượng nguồn…

Để triển khai thi công các hạng mục chính được tốt, công tác chuẩn bị mặt bằng đã được thực hiện rất khẩn trương, đồng bộ. Trong năm 2004 và nửa đầu năm 2005 chủ yếu thi công nhà ở cho cán bộ, công nhân, nhà làm việc của các nhà thầu, xưởng gia công , các tuyến đường thi công, cầu qua sông Chu, chuẩn bị các mỏ vật liệu để đắp đập.v.v. với khối lượng thực hiện: San ủi, đào đắp mặt bằng, đường vận chuyển gần 7triệu m3, hoàn thành hơn 50 nghìn m2 lán trại, công xưởng phục vụ đầy đủ chỗ ở cho khoảng 3000 cán bộ, CNV và hơn 1000 xe máy, thiết bị.

Cùng với việc chuẩn bị mặt bằng, công tác thi công các hạng mục chính của công trình cũng được triển khai kịp thời, khẩn trương. Tranh thủ thời tiết khô ráo, ngay từ trung tuần tháng 1 năm 2004 công trường đã mở móng đập vai trái, đến cuôí năm tiếp tục đào móng vai phải và thềm lòng sông. Đơn vị trực tiếp thi công đập chính là Tổng Công ty xây dựng thuỷ lợi 4 và Tổng Công ty Cơ điện Xây dựng nông nghiệp & Thuỷ lợi thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT. Do khối lượng đào móng lớn, mặt bằng lại rộng nên việc thi công đập chính được chia làm 3 giai đoạn để vừa kết hợp đào móng vừa đắp đập. Ngày 25 tháng 7 năm 2005, công tác đắp đập  bắt đầu được  triển khai. 7 giờ 30 phút sáng, khi sương mờ còn giăng kín thung lũng Cửa Đạt, những viên đá đầu tiên sau khi đã thí nghiệm đạt tiêu chuẩn  được đưa vào đắp đập, mở đầu một chiến dịch lớn kéo dài suốt 4 năm, với bao công việc vô cùng khó khăn, phức tạp, đòi hỏi lòng nhiệt tình, tính sáng  tạo và sự phối hợp thực hiện chặt chẽ, khoa học của các đơn vị tham gia xây dựng công trình. Trong quá trình thi công đập chính, giải pháp kỹ thuật tiêu thoát nước phục vụ thi công và xử lý bê tông bản mặt bị phồng, xử lý thoát không.v.v. là những vấn đề lớn, được giải quyết thành công, đánh dấu sự trưởng thành, vươn lên trong khoa học công nghệ thuỷ lợi của các nhà tư vấn thiết kế cũng như lực lượng thi công và cơ quan quản lý dự án. Đặc biệt, công tác nghiệm thu chất lượng công trình được thực hiện nghiêm ngặt theo đúng quy định. Công tác thí nghiệm kiểm tra bê tông, mẫu thí nghiệm đầm nén đắp đập, kiểm tra chất lượng khoan phụt xử lý nền được các đơn vị như: Trường Đại học Thuỷ lợi, Viện khoa học địa chất và khoáng sản thực hiện đúng quy trình, đảm bảo chất lượng tốt…

Đồng thời với việc thi công đập chính, các hạng mục Tràn xả lũ và Tuy nen TN2 cũng được khẩn trương triển khai theo tiến độ được duyệt. Đối với Tràn xả lũ, công tác đào móng tràn được chia làm 2 đợt: Đợt 1 kết thúc vào tháng 5/2006; đợt 2 hoàn thành vào tháng 7/2007. Trong quá trình thi công tràn xả lũ cũng gặp nhiều khó khăn về địa hình, địa chất, mặt bằng chật hẹp.v.v.nhưng đơn vị thi công VINACONEX đã cố gắng khắc phục, thi công với quyết tâm cao.Toàn bộ công tác đổ bê tông, lắp dựng cửa tràn kết thúc tháng 9/2009, đảm bảo chất lượng, tiến độ theo yêu cầu .

Để phục vụ dẫn dòng thi công, bắt đầu từ tháng 7/2005 tuy nen TN2 được triển khai thi công. Tuy nen được đào từ hai phía thượng, hạ lưu theo phương pháp mới của Áo. Toàn bộ thân hầm tuy nen là đá, không có nhiều đứt gãy, chỉ riêng đoạn cửa ra là đá nứt nẻ, phong hoá mạnh nên được đổ bê tông vòm. Xác định rõ, Tuy nen TN2 tuy chỉ là công trình tạm nhưng nó quyết định cho việc hoàn thành công trình, đảm bảo tiến độ chung nên Tổng Công ty sông Đà (đơn vị thi công) đã hết sức cố gắng, hoàn thành cuối tháng 11 năm 2006, phục vụ kịp thời công tác chặn dòng. Ngày 2 tháng 12 năm 2006, sau gần 3 năm vừa thiết kế vừa thi công khẩn trương, hồ chứa Cửa Đạt đã được chặn dòng thành công, trong tiếng hò reo, trong niềm vui ngập tràn của đông đảo cán bộ, nhân dân tỉnh Thanh Hoá, các địa phương quanh vùng và đại biểu các cơ quan, Ban ngành Trung ương.

Sau Lễ chặn dòng, đại công trường Hồ chứa nước Cửa Đạt tiếp tục đẩy nhanh tiến độ thi công, mở ra một giai đoạn mới. Trên khắp các công trường, từ khu Đập chính đến các khu Đập phụ Hón Can và Dốc Cáy đều đồng loạt, tích cực triển khai thi công các hạng mục theo tiến độ. Các đơn vị tham gia xây dựng công trình, từ cơ quản lý dự án đến các đơn vị tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát, thi công…đều tăng cường hoạt động, phối hợp chặt chẽ trong từng việc liên quan. Ban Quản lý Đầu tư và Xây dựng Thuỷ lợi 3, có sự hỗ trợ Tư vấn quản lý của Tổ chuyên gia Trung Quốc, là đơn vị được giao nhiệm vụ quản lý dự án đã thường xuyên theo dõi, đôn đốc, giám sát chặt chẽ thi công và tăng cường phối hợp với các đơn vị thiết kế, thi công, đẩy nhanh tiến độ công trình. Nhiều bữa quên ăn, nhiều đêm mất ngủ, các anh: Phan Đình Phùng, Đồng Văn Tự, Lê Hữu Hải, Nguyễn Đăng Hà – Những cán bộ lãnh đạo của Ban Quản lý Đầu tư và xây dựng Thuỷ lợi 3 thường xuyên có mặt ở hiện trường, ngày cũng như đêm luôn bám sát “trận địa” để chỉ huy phối hợp tác chiến. Cục Quản lý Xây dựng công trình – Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, với chức năng nhiệm vụ của mình luôn theo sát tiến độ công trình, kịp thời giải quyết các thủ tục về đồ án, dự toán, điều chỉnh Thiết kế kỹ thuật, Tổng dự toán; nghiên cứu bổ sung, hướng dẫn chế độ, chính sách XDCB; tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra .v.v. nhằm quản lý tốt về đầu tư xây dựng, đẩy nhanh tiến độ theo yêu cầu chung.

Trong quá trình thi công công trình, nhiều đồng chí Lãnh đạo Đảng và Nhà nước như: nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu, Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết, nguyên Thủ tướng Chính phủ Phan Văn Khải, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng v.v.thường xuyên quan tâm, đến thăm công trình và luôn động viên cán bộ, công nhân trên công trường hoàn thành tốt nhiệm vụ.  

Nhờ có sự quan tâm, giúp đỡ của Lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và PTNT, Tỉnh uỷ, Uỷ ban nhân dân tỉnh Thanh Hoá; đặc biệt là sự nỗ lực, cố gắng hết mình của các đơn vị trực tiếp thiết kế, thi công nên công trình đã sớm phát huy hiệu quả. Ngay trong quá trình còn đang thi công, cả hai năm 2008 và 2009, công trình đã phát huy tác dụng cắt lũ cho sông Chu…Vào hồi 10 giờ ngày 26/11/2009, tấm phai cuối cùng trước cửa tuy nen đã được thả thành công. Hồ Cửa Đạt chính thức bắt đầu tích nước, phục vụ sản xuất, sẵn sàng đáp ứng các mục tiêu thiết kế đã đề ra.

Sau 5 năm xây dựng, công trình đầu mối Hồ chứa nước Cửa Đạt đã hoàn thành với một khối lượng lớn: Đào đắp 38.718.000m3 đất đá, bê tông các loại: 321.000 m3, thép các loại: 105.000 tấn, khối lượng cơ khí thuỷ công hơn 2000 tấn và hàng triệu m2 xây dựng khu quản lý điều hành, nhà trạm xá, trường tiểu học, trạm công an, câu lạc bộ.v.v.với Tổng kinh phí xây dựng gần 5 nghìn tỷ đồng, đầu tư từ nguồn vốn trái phiếu Chính phủ. Bằng mồ hôi, nước mắt và cả máu, những kỹ sư, những người thợ xây dựng trên công trường Cửa Đạt đã tạo ra một công trình lợi dụng tổng hợp mang lại hiệu quả cao, tạo ra một tài sản khổng lồ vô giá, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Vừa qua, công trình thuỷ lợi – thuỷ điện Cửa Đạt đã được Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam gắn biển công trình tiêu biểu chào mừng Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI…

Hôm nay, ai có theo điệu hò xứ Thanh, ngược dòng sông Chu, qua đền Cầm Bá Thước vừa được tôn tạo đẹp đẽ, đến thăm Hồ chứa nước Cửa Đạt mới thấy hết sự vĩ đại, giá trị lớn lao và vẻ đẹp hoành tráng, hiện đại của công trình. Từ nay, trên bản đồ nước Việt đã xuất hiện, lấp lánh điểm sáng công trình thuỷ lợi-thuỷ điện Cửa Đạt. Mai sau, mai sau, mỗi khi nhắc đến “công trình thế kỷ” này, cháu con chúng ta còn ghi nhận công lao to lớn, tự hào về ông cha mình, tự hào về sự phát triển của ngành Thuỷ lợi nước nhà!

  Hà Nội – Thanh Hoá, cuối xuân 2011

                  HÀ QUANG

 Chánh văn phòng Hội Thủy lợi Việt Nam