Tác giả: Hồ Quang Tuấn

Sáng 9/9/2026, tại Trụ sở Tổng công ty Cổ phần Bưu chính Viettel (Viettel Post) ở Hà Nội, Trường Đại học Thủy lợi và Viettel Post tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Trường Đại học Thủy lợi và Viettel Post tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác

Tham dự buổi lễ, về phía Viettel Post có Đại tá Phùng Văn Cường, Tổng Giám đốc Tổng công ty; đại diện lãnh đạo các phòng, ban và đơn vị hoạt động trong lĩnh vực chiến lược, nhân sự, công nghệ, logistics, kho vận, chuyển phát, thương mại và truyền thông.

Về phía Trường Đại học Thủy lợi có GS.TS Nguyễn Trung Việt, Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Nhà trường; đại diện lãnh đạo các khoa, phòng, trung tâm và đơn vị chuyên môn liên quan.

Kết nối thế mạnh đào tạo với nhu cầu của doanh nghiệp

Phát biểu tại buổi lễ, Đại tá Phùng Văn Cường cho biết, Viettel Post đang chuyển dịch mạnh mẽ từ doanh nghiệp chuyển phát thành doanh nghiệp logistics công nghệ cao, cung cấp hệ sinh thái dịch vụ toàn trình dựa trên hạ tầng quy mô lớn, năng lực quản trị hiện đại và nền tảng công nghệ tự chủ.

Đại tá Phùng Văn Cường Tổng Giám đốc Tổng công ty cho biết, Viettel Post đang chuyển dịch mạnh mẽ từ doanh nghiệp chuyển phát thành doanh nghiệp logistics công nghệ cao

Cùng với mạng lưới bưu cục, trung tâm khai thác, kho vận và phương tiện vận tải rộng khắp, Viettel Post đang đẩy mạnh ứng dụng hệ thống điều hành tập trung, robot, dây chuyền chia chọn tự động, trí tuệ nhân tạo và dữ liệu lớn nhằm tối ưu hoạt động vận chuyển, giảm chi phí, nâng cao năng suất lao động và chất lượng dịch vụ.

Doanh nghiệp cũng hướng tới phát triển hành lang logistics xuyên biên giới, kết nối Việt Nam với Trung Quốc và các quốc gia ASEAN. Định hướng này đặt ra nhu cầu ngày càng lớn về nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn, năng lực công nghệ, ngoại ngữ, quản trị và khả năng giải quyết những bài toán thực tiễn của chuỗi cung ứng hiện đại.

Đánh giá cao truyền thống, tiềm lực đào tạo và nghiên cứu của Trường Đại học Thủy lợi, Tổng Giám đốc Viettel Post cho rằng các lĩnh vực công nghệ thông tin, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, cơ khí, kỹ thuật ô-tô, logistics, thương mại điện tử, kinh tế số, tài chính – kế toán, kinh doanh, quản trị vận hành và ngoại ngữ của Nhà trường phù hợp với nhu cầu phát triển của doanh nghiệp.

Viettel Post sẵn sàng đưa các bài toán thực tế vào Nhà trường để giảng viên, sinh viên cùng nghiên cứu; đồng thời tạo điều kiện để sinh viên tham quan, kiến tập, thực tập, thực hiện đồ án, khóa luận và tiếp cận các vị trí việc làm phù hợp trong hệ thống của Tổng công ty.

Đưa bài toán thực tiễn vào giảng đường

GS.TS Nguyễn Trung Việt, Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Trường Đại học Thủy lợi phát biểu tại buổi lễ

Phát biểu tại buổi lễ, GS.TS Nguyễn Trung Việt, Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Trường Đại học Thủy lợi nhấn mạnh, hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng đào tạo, thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng và rút ngắn khoảng cách giữa kiến thức học thuật với yêu cầu của thị trường lao động.

Bên cạnh các lĩnh vực truyền thống như thủy lợi, tài nguyên nước, môi trường, phòng, chống thiên tai và xây dựng, Trường Đại học Thủy lợi đang phát triển mạnh các ngành công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, khoa học dữ liệu, tự động hóa, cơ khí, kỹ thuật ô-tô, kinh tế, quản lý, logistics, thương mại điện tử và ngoại ngữ.

Đây là những lĩnh vực có khả năng kết nối trực tiếp với chiến lược phát triển logistics công nghệ cao của Viettel Post, nhất là trong tối ưu hóa mạng lưới vận tải, tự động hóa kho vận, quản trị chuỗi cung ứng, phân tích dữ liệu, dự báo nhu cầu và hỗ trợ ra quyết định.

Hiệu trưởng Nguyễn Trung Việt đề nghị hai bên sớm lựa chọn những nhiệm vụ ưu tiên, hình thành các nhóm phối hợp giữa chuyên gia doanh nghiệp với giảng viên, nhà khoa học của Trường; qua đó tạo ra những sản phẩm nghiên cứu có khả năng ứng dụng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Nhà trường cũng mong muốn Viettel Post tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng chương trình đào tạo; cử chuyên gia giảng dạy các chuyên đề thực tiễn; tạo điều kiện để giảng viên và sinh viên tham quan, thực hành, thực tập tại các trung tâm khai thác, kho vận, đơn vị công nghệ và bộ phận chuyên môn của doanh nghiệp.

Đại diện các đơn vị chuyên môn của Trường Đại học Thủy lợi đề xuất hai bên nghiên cứu xây dựng không gian thực hành hoặc mô hình đào tạo logistics, giúp sinh viên tiếp cận trực tiếp với quy trình vận hành kho bãi, chia chọn hàng hóa, điều phối vận tải, hoàn tất đơn hàng và quản trị chuỗi cung ứng.

Đối với các ngành logistics, thương mại điện tử, kinh doanh thương mại và kinh tế số, chuyên gia của Viettel Post có thể tham gia góp ý chuẩn đầu ra, nội dung thực hành, giảng dạy chuyên đề, xây dựng tình huống nghiên cứu và chia sẻ kinh nghiệm nghề nghiệp.

Sinh viên các ngành ngôn ngữ, nhất là ngôn ngữ Trung Quốc và ngôn ngữ Anh, cũng có thể được tăng cường kiến thức về logistics, thương mại quốc tế và kỹ năng làm việc trong môi trường đa quốc gia, đáp ứng nhu cầu mở rộng hoạt động của Viettel Post tại các thị trường trong khu vực.

Hướng tới những kết quả hợp tác thiết thực

Theo nội dung được thống nhất, Trường Đại học Thủy lợi và Viettel Post sẽ phối hợp tổ chức các chương trình tham quan, kiến tập, trải nghiệm nghề nghiệp và thực tập cho sinh viên tại các đơn vị phù hợp của doanh nghiệp.

Hai bên ký biên bản ghi nhớ hợp tác

Hai bên cùng xây dựng tiêu chí lựa chọn, nội dung công việc, phương thức hướng dẫn và đánh giá sinh viên thực tập; đồng thời kết nối những sinh viên có năng lực với các cơ hội tuyển dụng tại Viettel Post sau khi tốt nghiệp.

Các hoạt động seminar, tọa đàm, hội thảo và chuyên đề nghề nghiệp sẽ tập trung vào những vấn đề đang được doanh nghiệp và thị trường lao động quan tâm như logistics số, kho vận thông minh, quản lý chuỗi cung ứng hiện đại, thương mại điện tử, hoàn tất đơn hàng, ứng dụng dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trong vận hành logistics.

Viettel Post sẽ phối hợp cùng Nhà trường xây dựng bài tập lớn, đồ án, khóa luận và đề tài nghiên cứu xuất phát từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp. Những bài toán có khả năng triển khai trước mắt gồm phân tích dữ liệu vận hành, dự báo số lượng đơn hàng, tối ưu tuyến giao hàng, giám sát các chỉ số hoạt động, dự báo thời gian giao hàng, phát hiện bất thường và hỗ trợ ra quyết định.

Hai bên cũng định hướng phối hợp nghiên cứu về logistics xuyên biên giới, logistics xanh, phát triển bền vững, tự động hóa, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo ứng dụng; tổ chức các chương trình đào tạo, bồi dưỡng ngắn hạn cho sinh viên, giảng viên và nhân sự Viettel Post.

Trước mắt, Trường Đại học Thủy lợi và Viettel Post dự kiến tổ chức các chương trình hướng nghiệp, tham quan, kiến tập; xây dựng kế hoạch tiếp nhận sinh viên thực tập; tổ chức chuyên đề doanh nghiệp và lựa chọn một số bài toán về dữ liệu, logistics hoặc quản trị vận hành để triển khai thử nghiệm.

Lãnh đạo Trường Đại học Thủy lợi nghe thuyết trình về các hoạt động của Tổng công ty

Lễ ký kết là cơ sở để hai đơn vị phát huy thế mạnh, đưa hoạt động đào tạo và nghiên cứu gắn chặt hơn với thực tiễn; tạo thêm cơ hội học tập, trải nghiệm nghề nghiệp và việc làm cho sinh viên, đồng thời góp phần phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành logistics Việt Nam trong thời kỳ chuyển đổi số và hội nhập quốc tế.

Bình Dương, Ảnh: Ngọc Chương, Lê Khải

Gần 25 năm học tập, nghiên cứu và làm việc tại nhiều quốc gia, GS.TS Dương Quang Trung đã tạo dựng dấu ấn trong lĩnh vực truyền thông không dây, 5G/6G, trí tuệ nhân tạo và tính toán lượng tử. Nhưng với nhà khoa học người Việt này, điều đáng tự hào nhất không nằm ở những chức danh hay giải thưởng quốc tế, mà ở những thế hệ học trò được đào tạo, những cánh cửa nghiên cứu được mở ra cho người trẻ và khả năng đóng góp tri thức cho quê hương. GS.TS Dương Quang Trung hiện cũng là Giáo sư danh dự của Trường Đại học Thủy lợi.

GS Dương Quang Trung chủ trì một buổi họp của mạng lưới các nhà khoa học ASEAN mà ông là chủ tịch của ASEAN Research Networks

Một nhà khoa học Việt Nam trong cộng đồng khoa học quốc tế

Trong bài viết được Báo Thanh Niên đăng dịp Quốc khánh 2/9, GS.TS Dương Quang Trung chia sẻ, gần 25 năm học tập và làm việc ở nước ngoài, ông chưa bao giờ đặt mình trước sự lựa chọn phải là một nhà khoa học quốc tế hay một nhà khoa học Việt Nam. Với ông, đó là hành trình của một nhà khoa học Việt Nam đóng góp cho cộng đồng khoa học thế giới.

Sinh năm 1979 tại Hội An, GS.TS Dương Quang Trung tốt nghiệp ngành Điện – Điện tử tại Trường đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh, sau đó học cao học tại Hàn Quốc và nhận bằng tiến sĩ chuyên ngành hệ thống viễn thông tại Thụy Điển.

Ông hiện là Canada Excellence Research Chair và giáo sư tại Đại học Memorial, Canada; giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Queen’s Belfast, Vương quốc Anh. Các hướng nghiên cứu chủ yếu tập trung vào truyền thông thế hệ mới, 5G/6G, trí tuệ nhân tạo và tính toán lượng tử. Ông đồng thời đảm nhiệm cương vị Tổng Biên tập IEEE Communications Surveys & Tutorials – một trong những tạp chí khoa học hàng đầu thế giới trong lĩnh vực điện, điện tử và truyền thông.

GS.TS Dương Quang Trung trong một buổi trao đổi học thuật về lĩnh vực viễn thông và truyền thông thế hệ mới tại Trường Đại học Thủy lợi.

Đằng sau những thành tựu đó, theo GS.TS Dương Quang Trung, là những giá trị được hình thành từ Việt Nam: gia đình, thầy cô, bạn bè, tinh thần hiếu học, khả năng tự học, sự kiên trì và ý chí vượt khó.

Quá trình làm việc tại nhiều môi trường nghiên cứu quốc tế cũng giúp ông nhận thấy một đặc điểm quan trọng của những nền khoa học mạnh: khả năng đầu tư dài hạn cho những ý tưởng lớn. Khoa học không chỉ được đo bằng số lượng bài báo trong một năm, mà quan trọng hơn là một hướng nghiên cứu có thể tạo ra những bước tiến mới trong 10 hay 20 năm tiếp theo hay không.

Đây cũng là cách nhìn đáng chú ý trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ những yêu cầu phát triển mới của đất nước.

Thành công lớn nhất là những thế hệ tiếp nối

Dù sở hữu nhiều giải thưởng và đảm nhiệm những vị trí học thuật quan trọng, điều GS.TS Dương Quang Trung coi là thành quả đáng quý nhất lại là những người học trò.

Hình ảnh tại khuôn viên Memorial University, Canada – nơi GS.TS Dương Quang Trung hiện công tác và nghiên cứu.

Đến nay, ông đã và đang đào tạo hơn 130 học viên cao học, nghiên cứu sinh và nghiên cứu viên sau tiến sĩ, trong đó có hơn 40 người Việt Nam. Hơn 20 học trò của ông đã trở thành giáo sư tại các trường đại học ở Anh, Mỹ, Canada, Trung Quốc, Việt Nam và một số nước châu Âu.

Theo ông, một công trình khoa học có thể được trích dẫn trong nhiều năm, một giải thưởng có thể được nhắc đến trong một khoảng thời gian, nhưng một người học trò được đào tạo tốt có khả năng tiếp tục tạo ra tri thức mới và đào tạo thêm những thế hệ tiếp theo.

Quan điểm ấy cũng lý giải vì sao trong nhiều năm qua, bên cạnh hoạt động nghiên cứu tại nước ngoài, GS.TS Dương Quang Trung dành nhiều tâm huyết xây dựng các chương trình hợp tác với những trường đại học trong nước, hỗ trợ các nhà khoa học trẻ và tạo cơ hội để sinh viên, nghiên cứu sinh Việt Nam tiếp cận các môi trường nghiên cứu quốc tế.

Từ thực tế đào tạo và làm việc với nhiều nhà khoa học trẻ Việt Nam, ông cho rằng vấn đề không nằm ở câu hỏi người Việt Nam có đủ khả năng hay không, mà quan trọng là có xây dựng được môi trường để người tài phát huy hết năng lực hay không. Việt Nam có lợi thế về nguồn nhân lực trẻ, nền tảng toán học và khoa học cơ bản, khả năng tiếp thu nhanh và sự kiên trì; nếu hình thành được những đại học nghiên cứu mạnh cùng chiến lược đầu tư dài hạn, hoàn toàn có thể xây dựng những trung tâm nghiên cứu có sức ảnh hưởng quốc tế.

Mối gắn bó với Trường Đại học Thủy lợi

Trong hành trình kết nối tri thức quốc tế với Việt Nam, GS.TS Dương Quang Trung có nhiều năm hợp tác với Trường Đại học Thủy lợi.

Trường Đại học Thủy lợi trao danh hiệu Giáo sư danh dự cho GS.TS Dương Quang Trung tại buổi lễ tổ chức ngày 6/3/2023.

Ngày 6/3/2023, Trường Đại học Thủy lợi đã tổ chức lễ trao quyết định bổ nhiệm danh hiệu Giáo sư danh dự cho GS.TS Dương Quang Trung, ghi nhận những đóng góp và sự đồng hành của ông trong đào tạo, nghiên cứu khoa học cũng như phát triển các hướng nghiên cứu mới của Nhà trường.

Trước đó và trong quá trình hợp tác, GS.TS Dương Quang Trung đã hỗ trợ, đồng hành cùng Trường Đại học Thủy lợi, đặc biệt với các đơn vị trong lĩnh vực Điện – Điện tử và Công nghệ thông tin; tham gia các hoạt động nghiên cứu, trao đổi học thuật và những đề tài liên quan tới biến đổi khí hậu, sạt lở đất. Nhà trường kỳ vọng thông qua vai trò Giáo sư danh dự, ông tiếp tục tham gia cố vấn đào tạo, nhất là đào tạo sau đại học; chia sẻ kinh nghiệm nghiên cứu, công bố quốc tế và định hướng những lĩnh vực công nghệ mới như viễn thông thế hệ 6G cho sinh viên, học viên, giảng viên trẻ.

Không gian làm việc dành cho giáo sư thỉnh giảng tại Trường Đại học Thủy lợi, với biển tên GS.TS Dương Quang Trung.

Mối quan hệ ấy không chỉ là sự kết nối giữa một nhà khoa học có uy tín quốc tế với một cơ sở giáo dục đại học trong nước, mà còn cho thấy một hướng đi quan trọng trong phát triển đại học hiện đại: kết nối những nhà khoa học Việt Nam ở nước ngoài với các nhóm nghiên cứu trong nước, hình thành mạng lưới tri thức xuyên biên giới và đưa các thành tựu khoa học tiên tiến vào giải quyết những vấn đề thực tiễn của Việt Nam.

Ngay từ những hoạt động hợp tác với Trường Đại học Thủy lợi trước khi được trao danh hiệu Giáo sư danh dự, GS.TS Dương Quang Trung đã chia sẻ kinh nghiệm về các quỹ nghiên cứu quốc tế, phương pháp xây dựng công trình khoa học và xuất bản trên các tạp chí quốc tế, góp phần hỗ trợ giảng viên Nhà trường tăng cường năng lực nghiên cứu và hội nhập học thuật.

Mở thêm những cánh cửa cho người trẻ Việt Nam

Sau gần một phần tư thế kỷ làm khoa học ở nước ngoài, điều GS.TS Dương Quang Trung mong muốn không chỉ là tiếp tục thực hiện những công trình nghiên cứu mới, mà còn là mở rộng cơ hội cho thế hệ kế tiếp.

Theo ông, trong khoa học hiện đại, một nhà khoa học Việt Nam không nhất thiết phải làm việc trong nước mới có thể đóng góp cho đất nước. Tri thức và mạng lưới nghiên cứu ngày nay mang tính toàn cầu. Đóng góp có thể được thực hiện thông qua hợp tác nghiên cứu, chuyển giao tri thức, đào tạo sinh viên, hỗ trợ nhà khoa học trẻ hay xây dựng những mạng lưới khoa học quốc tế kết nối với Việt Nam.

Điều quan trọng hơn là duy trì được sợi dây liên kết giữa cộng đồng khoa học Việt Nam trong và ngoài nước, để nguồn lực trí tuệ của người Việt ở bất cứ đâu cũng có thể tham gia vào tiến trình phát triển đất nước.

GS.TS Dương Quang Trung kỳ vọng Việt Nam không chỉ đào tạo ra những học sinh, sinh viên xuất sắc, mà còn xây dựng được những trường đại học, những nhóm nghiên cứu và môi trường khoa học đủ mạnh để người tài có thể thực hiện những công trình đẳng cấp quốc tế, tạo ra những công nghệ mang dấu ấn Việt Nam.

GS.TS Dương Quang Trung – Giáo sư danh dự của Trường Đại học Thủy lợi, nhà khoa học có nhiều đóng góp trong lĩnh vực viễn thông và công nghệ truyền thông thế hệ mới.

Trong cách nhìn ấy, thành tựu của một nhà khoa học không kết thúc ở một chức danh, một giải thưởng hay một công trình được công bố. Giá trị lớn hơn nằm ở khả năng tạo nên những thế hệ kế tiếp, mở thêm những cánh cửa cho người trẻ và đưa tri thức tích lũy từ thế giới trở lại đóng góp cho quê hương.

Đó cũng là ý nghĩa sâu xa trong hành trình của GS.TS Dương Quang Trung – một nhà khoa học Việt Nam hoạt động trong môi trường quốc tế, đồng thời là Giáo sư danh dự của Trường Đại học Thủy lợi, vẫn bền bỉ duy trì những kết nối để khoa học Việt Nam tiến gần hơn tới những chuẩn mực và mạng lưới tri thức toàn cầu.

Bình Dương

Bài viết trên Báo Thanh niên